(अमेरिकी संस्करण)साता २९: जुलाईको बीचमा पर्ने यो साता के हो?
साता २९ (ISO ८६०१ अनुसार) हरेक वर्ष जुलाई महिनाको मध्य भागमा पर्छ। यो साता सधैं सोमबारबाट सुरु भएर आइतबारसम्म चल्छ। साता २९ कहिले पर्छ भनेर ठ्याक्कै भन्नुपर्दा, यो साताको सोमबार १२ जुलाईदेखि १९ जुलाईको बीचमा पर्छ। त्यसैले यो साता जुलाई १८ देखि २५ तारिखको बीचमा सकिन्छ। अर्को शब्दमा भन्नुपर्दा, साता २९ जुलाईको मध्य र अन्त्यतिरको समय हो।
नेपालमा यो समय वर्षाकाल (मनसुन) को मुख्य समय हो। जुलाईको बीचमा देशभरि राम्ररी पानी पर्छ। पहाडी भेगमा हिलो र पहिरोको जोखिम हुन्छ, तर खेतबारीमा धान रोपाइँको रमझम चलिरहेको हुन्छ। तराईमा पनि झरीले भिजाइरहेको हुन्छ, र खोलानाला उर्लेका हुन्छन्। गर्मीको तापक्रम केही कम भए पनि ओसिलोपन (ह्युमिडिटी) धेरै हुन्छ।
यो साता पर्ने चाडपर्व र विदा
साता २९ मा केही चाडपर्व नियमित रूपमा पर्छन्, तर केही चाडपर्व भने वर्षैपिच्छे सर्ने भएकाले यो साता मात्र पर्छ भन्न मिल्दैन।
- गुरु पूर्णिमा (आषाढ शुक्ल पूर्णिमा): यो चाड प्रायः जुलाईको मध्य वा अन्त्यतिर पर्छ। धेरै वर्ष यो साता २९ मै पर्ने गर्छ। यो दिन विद्यार्थी र गुरुहरूले गुरुको सम्मान गर्छन्। स्कुल, कलेज र धार्मिक स्थलहरूमा विशेष कार्यक्रम हुन्छन्।
- साउने सङ्क्रान्ति: यो साउन महिनाको पहिलो दिन हो, जुन प्रायः जुलाई १६ वा १७ तारिखमा पर्छ। त्यसैले यो साता २९ मै पर्ने सम्भावना धेरै हुन्छ। यो दिनदेखि साउने झरी र हरियालीको मौसम सुरु हुन्छ। धेरैले यो दिनदेखि मासु, माछा र रक्सी नखाने व्रत सुरु गर्छन्।
- अन्य चलायमान चाडपर्व: केही वर्ष यो साता रक्षा बन्धन (जनैपूर्णिमा) को तयारी पनि हुन थाल्छ। तर यो चाड साउने सङ्क्रान्तिपछि पर्ने भएकाले सधैं साता २९ मा पर्दैन। त्यसैगरी, मुस्लिम समुदायको बकर ईद (ईद उल-अज्हा) पनि चन्द्रमा हेरेर मनाइने भएकाले यो साता पर्न सक्छ वा नपर्न पनि सक्छ।
साता २९ को व्यावहारिक प्रयोग
यो साता नेपाली जनजीवनमा धेरै कामहरूसँग जोडिएको हुन्छ। यहाँ केही मुख्य पक्षहरू छन्:
- कृषि र खेती: यो धान रोपाइँको मुख्य समय हो। किसानहरू खेतमा हिलोमा काम गरिरहेका हुन्छन्। पहाडमा मकै, कोदो र तरकारीको पनि हेरचाह गर्नुपर्छ। यो साता पानीको अभाव नभए पनि अत्यधिक पानीले बाली नष्ट नहोस् भन्ने चिन्ता हुन्छ।
- स्कुल र विद्यालय: नेपालमा धेरैजसो विद्यालयमा जुलाईको मध्यमा असारे परीक्षा वा मिड-टर्म परीक्षा हुन्छ। साता २९ मा प्रायः परीक्षा सकिएर नयाँ पाठ सुरु भएको हुन्छ। केही विद्यालयमा भने यो साता परीक्षाको तयारी चलिरहेको हुन्छ। गुरु पूर्णिमाको कारणले एक दिन विदा पनि पर्न सक्छ।
- स्वास्थ्य र घरायसी काम: वर्षाको समयमा पानीजन्य रोगहरू (जस्तै: झाडापखाला, टाइफाइड) र लामखुट्टेको टोकाइबाट हुने रोगहरू (डेंगु, मलेरिया) बढ्न थाल्छन्। यो साता घरको वरिपरि पानी जम्न नदिने, सफा पानी मात्र पिउने, र झुल प्रयोग गर्ने जस्ता सावधानीहरू अपनाउनुपर्छ। घरमा ओसिलोपन बढेर फफूँदी (फंगस) लाग्न सक्छ, त्यसैले घाम लागेको बेला घरका सामान सुकाउनुपर्छ।
- यात्रा र आवतजावत: वर्षाको कारणले सडकहरू हिलाम्मे र चिप्लो हुन्छन्। पहाडी क्षेत्रमा पहिरोको जोखिम हुन्छ। त्यसैले यो साता अनावश्यक यात्रा नगर्ने, वा यात्रा गर्नैपरे मौसमको पूर्वानुमान हेरेर मात्र निस्कने गरिन्छ। सार्वजनिक बिदा नपर्ने भएकाले कार्यालय र व्यवसाय नियमित रूपमा चल्छन्।
साता २९ लाई सदुपयोग गर्ने उपायहरू
यो साता तपाईंले आफ्नो दिनचर्यामा केही नयाँ कामहरू थप्न सक्नुहुन्छ। यहाँ केही सुझावहरू छन्:
- गुरु पूर्णिमा मनाउनुहोस्: आफ्ना शिक्षक, गुरु वा आदर्श व्यक्तिलाई सम्मान गर्नुहोस्। उहाँहरूलाई फोन गर्नुहोस्, भेट्न जानुहोस् वा सानो उपहार दिनुहोस्।
- रोपाइँमा सहभागी हुनुहोस्: यदि सम्भव छ भने, गाउँ वा सहरको कुनै खेतमा रोपाइँमा सहयोग गर्नुहोस्। यसले माटोसँग जोडिन मद्दत गर्छ र रमाइलो पनि हुन्छ।
- स्वास्थ्यमा ध्यान दिनुहोस्: वर्षाको सुरुवातमा आफ्नो घर वरपर सफा राख्नुहोस्। लामखुट्टेको प्रजनन हुने ठाउँहरू (जस्तै: टायर, गमला, पानी जम्ने भाँडा) हटाउनुहोस्। आफू र परिवारलाई सफा पानी र पौष्टिक खाना खुवाउनुहोस्।
- नयाँ सीप सिक्न सुरु गर्नुहोस्: वर्षाको समय घरभित्र बस्ने समय हो। यो साता कुनै नयाँ भाषा, हस्तकला, वा अनलाइन कोर्स सुरु गर्न सक्नुहुन्छ।
- पुस्तक पढ्नुहोस्: लामो झरीको बेला चिया वा कफीको कपसँग एउटा राम्रो पुस्तक पढ्नुहोस्। यो मानसिक रूपमा ताजा रहने उत्तम तरिका हो।
- परिवारसँग समय बिताउनुहोस्: वर्षाको कारण बाहिर निस्कन गाह्रो भएको बेला घरमै परिवारसँग खेल्नुहोस्, कथा सुनाउनुहोस् वा सँगै खाना पकाउनुहोस्।
साता २९ जुलाईको त्यो समय हो जहाँ प्रकृतिले पानीको बहार देखाउँछ, र मानिसहरूले आफ्नो दैनिकीमा वर्षाको लयसँग तालमेल मिलाउँछन्। यो सातालाई राम्रोसँग बुझेर योजना बनाउन सकियो भने, यो वर्षा ऋतुको एक उपयोगी र रमाइलो अंश बन्न सक्छ।